HumanTestKit

Renk Algı Testi

Ton farkı 40°'den 1,5°'ye doğru küçülürken tonu farklı tek kareyi bul. Rengi ne kadar ince ayırt ettiğini ölçen kısa bir oyun.

Test yükleniyor…

Renk algı testi nasıl çalışıyor?

Ekranda renkli karelerden oluşan bir ızgara görürsün. Biri hariç hepsi aynı renkte; o karenin tonu renk çemberinde biraz döndürülmüş. O kareye dokun. Doğru cevap seni bir sonraki seviyeye taşır; orada fark daha küçük, ızgara da daha büyük olabilir. Yanlış cevap 3 canından birini götürür, doğru kareyi gösterir ve aynı seviyede yeni bir bulmaca verir. Canların bitince puanın, geçtiğin seviye sayısıdır. Her koni türünü içinde sayı gizli noktalı plakalarla kontrol eden renk körlüğü testinden farklı olarak bu test, ne kadar küçük bir ton farkını görebildiğini ölçer.

Kurallar, testin kullandığı hâliyle:

  • Ton farkı: 1. seviyede 40°, sonra her seviyede 0,82 ile çarpılır (5. seviyede yaklaşık 18°, 8. seviyede 10°, 12. seviyede 4,5°, 16. seviyede 2°). 18. seviyeden itibaren en küçük değer olan 1,5°'de kalır.
  • Izgara: 1. seviyede 2×2, 2–4. seviyelerde 3×3, 5–7. seviyelerde 4×4, 8–10. seviyelerde 5×5, 11. seviyeden itibaren 6×6.
  • Renkler: her bulmaca rastgele bir ton ve rastgele bir açıklık seçer. OKLCH renk uzayında bütün karelerin açıklığı ve kroması (renkliliği) aynıdır; yani farklı kare hiçbir zaman yalnızca daha açık ya da daha koyu değildir. Değişen tek şey ton açısıdır.

OKLCH, Björn Ottosson'un 2020'de bir blog yazısıyla tanıttığı OKLab renk uzayının silindirik biçimi. OKLab'de eşit adımlar renk çemberinin her yerinde göze aşağı yukarı eşit fark olarak görünür; bu sayede 10°'lik bir fark mavide de turuncuda da benzer zorlukta olur. Bu, renk oyunlarının çoğunun kullandığı düz HSL ton kaydırıcısından daha adil bir cetvel.

Puanını nasıl okursun?

Sonuç kartı geçtiğin seviyeyi, bulduğun en küçük ton farkını ve bu farkı renk farkı olarak, yani OKLab'deki ΔE'nin 100 ile çarpılmış hâlini gösterir. ΔE, iki rengin OKLab'deki düz çizgi uzaklığıdır: ton ne olursa olsun, sayı ne kadar küçükse iki renk birbirine o kadar yakındır.

Puanının altındaki metin sonucu dört basit gruba ayırır:

  • 16 seviye ve üstü: yaklaşık 2° ve daha küçük farkları buldun.
  • 8–15 seviye: 10° ve daha küçük farkları ayırt ettin.
  • 5–7 seviye: 18° ve daha küçük farkları buldun ama 10° ve altına henüz inemedin.
  • 5 seviyeden az: yalnız büyük farkları bulabildin. Ekran ayarlarını kontrol edip yeniden oyna; küçük farklar birkaç ekranda da görünmüyorsa renk körlüğü testini dene.

Bu oyunun birebir aynısı için yayımlanmış bir ortalama olmadığından test seni başkalarıyla kıyaslamaz. Kendinle kıyasla: kişisel rekorun ve son sonuçların bu tarayıcıda saklanır.

Ekran sonucu neden değiştirir?

Ton ayırt etme, gözün kadar ekrana da bağlıdır:

  • Gece modu, Night Shift, True Tone ve mavi ışık filtreleri bütün ekranı sıcak bir renge boyar. İlk önce maviler ve morlar kontrastını kaybeder.
  • Parlaklık ve parlama. Loş bir ekran ya da karelerin üzerine düşen bir yansıma küçük farkları düzleştirir.
  • Bakış açısı. Pek çok dizüstü ekranında yandan bakınca renkler kayar; kenardaki bir kare ortadakinden farklı görünebilir.
  • Renk profili ve renk gamı. Geniş gamlı bir telefon ile sıradan bir ofis monitörü aynı sayıları farklı gösterir.
  • 8 bit renk. Çoğu ekranda her kanal için 256 adım vardır. En küçük farklarda iki renk arasında yalnız birkaç adım kalır; son sınırı gözün değil ekran belirler.

Adil bir karşılaştırma için aynı cihazda, aynı parlaklıkta, gün ışığında ya da düzgün oda ışığında oyna.

Renk ayırt etmeyi neler etkiler?

Klinikte ince ton ayırt etme, sıralama testleriyle ölçülür. En bilineni Farnsworth-Munsell 100 Ton testidir (Farnsworth, 1943): 85 renkli kapağı ton sırasına dizersin; yaptığın hatalar tonları ne kadar iyi ve hangi renk ekseninde ayırdığını gösterir. Kinnear ve Sahraie'nin (2002) yayımladığı normlar, ton ayırt etmenin çocukluk boyunca geliştiğini, genç yetişkinlikte en iyi düzeyde olduğunu ve sonraki on yıllarda yavaşça azaldığını gösterir; bunun bir nedeni göz merceğinin yaşla sararmasıdır.

Bazı etkenler geçicidir: yorgunluk, uzun süre ekrana bakmak ve testten hemen önce renkli ışığa alışmış olmak. Pratik de işe yarar. Tasarımcılar, matbaacılar ya da ressamlar gibi renkle çalışan kişiler küçük ton farklarını değerlendirmede çoğu zaman daha iyi hâle gelir. Görmeyi değil dikkati sınayan bir renk oyunu istersen Stroop testini dene.

Sınırlar ve ne zaman göz doktoruna gitmelisin?

Bu, kalibre edilmemiş bir ekranda oynanan bir algı oyunu. Renk körlüğünü ya da herhangi bir göz rahatsızlığını teşhis etmez. Aynı ekranda başkalarının kolayca bulduğu farklarda zorlanıyorsan renk körlüğü testi kırmızı, yeşil ve mavi konilerini doğrudan kontrol eder; kontrast duyarlılık testi de açıklıktaki ne kadar soluk bir farkı görebildiğine bakar. Renkler soluk, sarımsı ya da iki gözünde farklı görünmeye başlarsa veya renk görmen aniden değişirse bir göz doktoruna git. Bu değişikliklere katarakt ya da erken bakılması gereken başka göz rahatsızlıkları yol açabilir.

Buna benzer başka kontroller görme testleri sayfasında.

Kaynaklar

  • Ottosson, B. (2020). A perceptual color space for image processing [Blog yazısı]. bottosson.github.io.
  • Farnsworth, D. (1943). The Farnsworth-Munsell 100-hue and dichotomous tests for color vision. Journal of the Optical Society of America, 33(10), 568–578.
  • Kinnear, P. R., & Sahraie, A. (2002). New Farnsworth-Munsell 100 hue test norms of normal observers for each year of age 5–22 and for age decades 30–70. British Journal of Ophthalmology, 86(12), 1408–1411.

Sık sorulan sorular

Renk algı testinde iyi puan kaçtır?

8 seviye geçmek 10° ve daha küçük ton farklarını bulduğun, 16 seviye ise yaklaşık 2°'lik farkları bulduğun anlamına gelir. Bu oyun için yayımlanmış bir ortalama yok; aynı ekranda kendi kişisel rekorunla karşılaştır.

Bu test Farnsworth-Munsell 100 Ton testiyle aynı mı?

Hayır. Farnsworth-Munsell, standart ışık altında 85 fiziksel kapakla yapılan klinik bir sıralama testidir. Bu oyun kalibre edilmemiş bir ekranda farklı bir görev kullanır: tek farklı kareyi bulmak.

Düşük puan renk körü olduğum anlamına mı gelir?

Şart değil. Gece modu, parlaklık, parlama ve ekranın kendisi sonucu değiştirir. Küçük farklar birkaç ekranda da görünmüyorsa her koni türünü ayrı kontrol eden renk körlüğü testini yap.

Test neden HSL yerine OKLCH kullanıyor?

HSL'de aynı ton adımı bazı renklerde diğerlerinden çok daha büyük görünür, açıklık da tonla birlikte değişir. OKLCH açıklığı ve kromayı (renkliliği) eşit tutar; yalnız ton değişir ve her seviye renk çemberinin her yerinde benzer zorlukta olur.

En küçük ton farkı neden 1,5 derece?

Bunun altında iki renk tipik bir 8 bit ekranda birbirinden yalnız birkaç adım uzakta kalır; sonucu gözün değil ekran belirlerdi.

Renk algımı geliştirebilir miyim?

Renkle ilgili görevlerde pratik yapmak küçük ton farklarını daha tutarlı değerlendirmeye yardım eder; renkle çalışan kişiler çoğu zaman bu konuda gelişir. Puanların bu tarayıcıda saklanır, ilerlemeni takip edebilirsin.

Sırada ne var?